Reëel rendement: nominaal rendement min inflatie, en waarom je pensioenplan er altijd mee moet rekenen
Het reële rendement is het rendement van een belegging na correctie voor inflatie: bij benadering het nominale rendement min de inflatie, precies (1 + nominaal) ÷ (1 + inflatie) − 1. Het meet wat je vermogen aan koopkracht wint en is de enige maat waarmee een plan in euro's van vandaag klopt.
De rekensom: 7 % nominaal bij 2 % inflatie is 4,9 % reëel; 3 % spaarrente bij 3 % inflatie is nul: het saldo groeit, de koopkracht niet. In 2022 bleef bij een inflatie van meer dan 10 % van vrijwel elk rendement reëel niets over. Box 3 rekent over het nominale forfait en houdt geen rekening met inflatie, wat de effectieve belasting op de reële groei verhoogt.
Nominaal of reëel, nooit gemengd: wie met een reëel rendement rekent, vult de uitgaven van vandaag in en krijgt een uitkomst in koopkracht van vandaag; wie nominaal rekent, moet de toekomstige, geïnflateerde uitgaven invullen. Door elkaar halen is de meestgemaakte fout, en de reden waarom de AOW-gat rekenhulp op reëel staat.
Onttrekkingspercentage: het bedrag dat je jaarlijks uit een vermogen kunt halen zonder dat het in koopkracht opraakt. Met 3,5 % is een blijvend tekort van € 100 per maand een kapitaal van rond € 34.000; de Duitse zusterpagina over de Entnahmerate onderbouwt waarom 3,5 % in Europa gebruikelijker is dan de Amerikaanse 4 %.
Bescherming: aandelen en vastgoed compenseren inflatie op lange termijn, spaargeld alleen als de rente boven de inflatie ligt; de AOW en de meeste pensioenen worden geïndexeerd, al is dat voor pensioenfondsen afhankelijk van de dekkingsgraad. De vrijstellingen in box 3 zijn nominaal en verliezen elk jaar reële waarde.
Kies één inflatieaanname (2 % is het ECB-doel) en gebruik die in elke berekening: rendement, uitgaven en doelbedrag. Richify toont vermogen en pensioenkapitaal nominaal en in koopkracht van vandaag.
