Bileşik Getiri Hesaplama

Bileşik faiz, hem ana paraya hem de daha önce kazanılan faize uygulanan faizdir. Basit faizden farklı olarak, kazanılan faiz ana paraya eklenir ve sonraki dönemde de faiz getirir.

Bu nedenle uzun vadede üstel büyüme sağlar.

Bileşik faiz formülü: Final Tutar = Anapara × (1 + faiz/dönem)^(dönem × yıl). Örneğin 10.000 TL anapara, yıllık %30 faiz, aylık birleşik 10 yıl: 10.000 × (1 + 0,30/12)^120 = ~190.000 TL. Düzenli aylık katkılarla bu rakam çok daha yüksek olur.

72 Kuralı, paranın iki katına çıkma süresini hızlı tahmin etmek için kullanılır: 72 ÷ yıllık faiz oranı = yaklaşık yıl sayısı. Yıllık %30 getiride: 72 ÷ 30 ≈ 2,4 yılda para iki katına çıkar.

Yıllık %10'da: 72 ÷ 10 = 7,2 yıl. Türkiye'de yüksek nominal faiz dönemlerinde formül daha kısa periyotlar verir, ancak enflasyon dikkate alınınca reel faiz değerlendirilmelidir.

10 yıl önce başlamak final tutarı 2-3 katına çıkarabilir. 25 yaşında ayda 1.000 TL yatırıma başlayan biri %20 yıllık reel getiriyle 65 yaşında ~890 milyon TL'ye ulaşır. Aynı kişi 35 yaşında başlasa ~140 milyon TL'ye ulaşır.

Aradaki 10 yıl, 30 yıl tasarruftan daha değerlidir — bileşik etki katlamalı çalışır.

TCMB politika faizi (bir hafta vadeli repo) 2022-2024 döneminde %8,5 (24 Şubat 2023) ile %50 (22 Mart 2024) arasında değişti. 23 Ekim 2026 itibarıyla politika faizi %36 seviyesindedir (son karar 22 Ekim 2026, %37'den %36'ya indirildi; bir sonraki PPK toplantısı 10 Aralık 2026; gecelik borç verme %39, gecelik borçlanma %34,5). Mevduat faizi politikaya bağlı olarak %35-45 brüt nominal bandında seyretmektedir.

TÜFE'ye göre reel faiz çoğu zaman negatif veya tek haneli olmuştur. Yatırım planlaması için reel faiz (nominal faiz − enflasyon) daha anlamlıdır.

Aynı yıllık faizde birleşim sıklığı arttıkça getiri biraz artar. 10.000 TL %30 yıllık: yıllık birleşik = 13.000 TL, aylık birleşik = 13.449 TL, günlük birleşik = 13.498 TL. Banka mevduatları çoğunlukla aylık veya 3 aylık birleşim kullanır.

Kredi kartlarında günlük birleşim olduğundan borç hızla büyür.