SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu)
Tanım
SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu), Türkiye'nin emeklilik, sağlık, iş kazası ve işsizlik sigortalarını yöneten kamu kurumudur ve 5510 sayılı Kanun ile düzenlenmiştir.
SGK üç sigorta kolu altında çalışır: 4/a (eski SSK, ücretli çalışanlar), 4/b (eski Bağ-Kur, kendi nam ve hesabına çalışanlar), 4/c (eski Emekli Sandığı, devlet memurları). Prim oranları 4/a için: işçi %14, işveren %20,5 (toplam %34,5 brüt ücret üzerinden, kısa vadeli sigorta dahil). 4/b için: %34,5 (esnaf kendisi öder). Emeklilik prim günü kontrol günleri SGK'nın elektronik sistemi üzerinden takip edilir.
Emeklilik şartları (4/a 2008 sonrası işe başlayanlar): 7.200 prim günü (yaklaşık 20 yıl) + yaş şartı (kadınlar 58, erkekler 60). 2008 öncesi başlayanlar için kademeli geçiş tabloları geçerli. EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) düzenlemesi 2023'te kabul edildi: 1999-2008 öncesi sigorta başlangıçlı ve mevcut prim gün şartını dolduran kişiler için yaş şartı kaldırıldı.
Aylık emekli maaşı hesaplaması: ortalama günlük kazanç (AGK) × aylık bağlama oranı × prim ödeme süresi. Ortalama günlük kazanç son 10 yıllık prim kazançlarının ortalamasıdır. Aylık bağlama oranı %2 her tam yıl için — 25 yıl primli için %50 oranı uygulanır. Asgari emekli maaşı 2025 itibariyle 12.500 TL'dir (asgari ücret artışıyla yıllık güncellenir).
📋 Pratik Bilgi
SGK prim günü ve sigorta başlangıç tarihi e-Devlet (turkiye.gov.tr) üzerinden 'Sigortalı Tescil ve Hizmet Dökümü' belgesi ile sorgulanır. Bu belge emeklilik planlaması için temel veridir; eksik gün veya hatalı kayıt varsa SGK'ya itiraz edilir.
İlgili Terimler
BES (Bireysel Emeklilik Sistemi)
BES (Bireysel Emeklilik Sistemi), bireylerin kendi iradeleriyle katkı yaparak uzun vadeli emeklilik birikimi oluşturduğu, %30 devlet katkısı ile teşvik edilen bir tasarruf sistemidir.
Stopaj
Stopaj (gelir vergisi tevkifatı), gelirin elde edildiği kaynakta — banka, işveren, fon yöneticisi tarafından — doğrudan kesilerek devlete ödenen vergi ön ödemesidir.
TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi)
TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi), hane halkının tüketim sepetindeki mal ve hizmet fiyatlarının zaman içindeki değişimini ölçen ve Türkiye'nin resmi enflasyon göstergesi olan istatistiktir.